(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

సభాపర్వ - అధ్యాయ 069

॥ శ్రీః ॥
2.69. అధ్యాయః 069
Mahabharata - Sabha Parva - Chapter Topics
శిశుపాలే సన్నద్ధే సతి ఉత్పాతదర్శనేన యుధిష్ఠిరస్య ప్రశ్నే నారదేన తత్తదుత ్పాతానాం విశిష్య ఫలకథనం॥ 1॥
Mahabharata - Sabha Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ॥

తతో యుద్ధాయ సంనద్ధం చేదిరాజం యుధిష్ఠిరః।
దృష్ట్వా మతిమతాం శ్రేష్ఠో నారదం సమువాచ హ॥ 2-69-1(13987)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ॥ 2-69-2x(1498)
అంతరిక్షే చ భూమౌ చ తేఽస్త్యవిదితం క్వచిత్।
యాని రాజవినాశాయ భౌమాని చ ఖగాని చ॥ 2-69-2(13988)
నిమిత్తానీహ జాయంతే ఉత్పాతాశ్చ పృథగ్విధాః।
ఏతదిత్ఛామి కార్త్స్న్యేన శ్రోతుం త్వత్తో మహామునే॥ 2-69-3(13989)
వైశంపాయన ఉవాచ। 2-69-4x(1499)
ఇత్యేవం మితమాన్విప్రః కురురాజస్య ధీమతః।
పృచ్ఛతః సర్వమవ్యగ్రమాచచక్షే మహాయశాః॥ 2-69-4(13990)
నారద ఉవాచ॥ 2-69-5x(1500)
పరాక్రమం చ మార్గం చ సంనిపాతం సముచ్ఛ్రయం।
ఆరోహణం కురుశ్రేష్ఠ అన్యోన్యం ప్రతిసర్పణం॥ 2-69-5(13991)
పశ్మీనాం వ్యతిసంసర్గం వ్యాయామం వృత్తిపీడనం।
దర్శనాదర్శనం చైవ అదృశ్యానాం చ దర్శనం॥ 2-69-6(13992)
హానిం వృద్ధిం చ హ్రాసం చ వర్ణస్థానం బలాబలం।
సర్వమేతత్పరీక్షేత గ్రహాణాం గ్రహకోవిదః॥ 2-69-7(13993)
భౌమాః పూర్వం ప్రవర్తంతే ఖేచరాశ్చ తతః పరం।
ఉత్పద్యంతే చ లోకేఽస్మిన్నుత్పాతా దేవనిర్మితాః॥ 2-69-8(13994)
యదా తు సర్వభూతానాం ఛాయా న పరివర్తతే।
అపరేణ గతే సూర్యే తత్పరాభవలక్షణం॥ 2-69-9(13995)
అచ్ఛాయే విమలచ్ఛాయా ప్రతిచ్ఛాయేవ దృశ్యతే।
యత్ర చైత్యకవృక్షాణాం తత్ర విద్యాన్మహద్భయం॥ 2-69-10(13996)
శీర్ణపర్ణప్రవాలాశ్చ శుష్కపర్ణాశ్చ చైత్యకాః।
అపభ్రష్టప్రవాలాశ్చ తత్రాభావం వినిర్దిశేత్॥ 2-69-11(13997)
స్నిగ్ధపర్ణప్రవాలాశ్చ దృశ్యంతే యత్ర చైత్యకాః।
ఈహమానాశ్చ వృక్షాశ్చ భావస్తత్ర న సంశయటః॥ 2-69-12(13998)
పుష్పే పుష్పం ప్రజాయేత ఫలే వా ఫలమాశ్రితం।
రాజా వా రాజమాత్రో వా మరణాయోపపద్యతే॥ 2-69-13(13999)
ప్రావృట్ఛరది హేమంతే వసంతే వాపి సర్వశః।
ఆకాలికం పుష్పఫలం రాష్ట్రక్షోభం వినిర్దిశేత్॥ 2-69-14(14000)
నదీనాం స్త్రోతసోఽకాలే ద్యోతయంతి మహాభయం।
వనస్పతిః పూజ్యమానః పూజితోఽపూజితోఽపి వా॥ 2-69-15(14001)
యదా భజ్యేత వాతేన భిద్యతే నమితోఽపి వా।
అగ్నివాయుభయం విద్యాచ్ఛ్రేష్ఠో వాపి వినశ్యతి॥ 2-69-16(14002)
దిశః సర్వాశ్చ దీప్యంతే జాయంతే రాజవిభ్రమాః।
భిద్యమానో యదా వృక్షో నినదేచ్చాపి పాతితః।
సహ రాష్ట్రం చ పతితం నతం వృక్షం ప్రపాతయేత్॥ 2-69-17(14003)
అథైనం ఛేదయేత్కశ్చిత్ప్రతిక్రుద్ధో వనస్పతిః।
ఛేత్తా భేత్తా పతిశ్చైవ క్షిప్రమేవ నశిష్యతి॥ 2-69-18(14004)
దేవతానాం చ పతనం మష్టపానాం చ పాతనం।
అచలానాం ప్రకంపశ్చ తత్పరాభవలక్షణం॥ 2-69-19(14005)
నిశి చేంద్రధనుర్దృష్టం తతోపి చ మహద్భయం।
తద్ద్రష్టరేవ భీతిః స్యాన్నాన్యేషాం భరతర్షభ॥ 2-69-20(14006)
రాత్రావింద్రధనుర్దృష్ట్వా తద్రాష్ట్రం పరివర్జయేత్॥ 2-69-21(14007)
అర్చా యత్ర ప్రనృత్యంత నదంతి చ హసంతి చ।
ఉన్మీలంతి నిమీలంతి రాష్ట్రక్షోభం వినిర్దిశేత్॥ 2-69-22(14008)
శిలా యది ప్రసించంతి స్నేహాంశ్చోదకసంభవాన్।
అన్యద్వా వికృతం కించిత్తద్భయస్య నిదర్శనం॥ 2-69-23(14009)
ంరియంతే వా మహామాత్రా రాజా సపరివారకః।
పురస్య యా భవేద్వ్యాధీ రాష్ట్రే దేశే చ విభ్రమాః॥ 2-69-24(14010)
దేవతానాం యదాఽఽవాసే రాజ్ఞాం వా యత్ర వేశ్మని।
భాండాగారాయుధాగారే నివిశేత యదా మధు॥ 2-69-25(14011)
సర్వం తదా భవేత్స్థానం హన్యమానం బలీయసా।
ఆగంతుకం భయం తత్ర భవేదిత్యేవ నిర్దిశేత్॥ 2-69-26(14012)
పాదపశ్చైవ యో యత్ర రక్తం స్రవతి శోణితం।
దంతాగ్రాత్కుంజరో వాపి శృంగాద్వా వృషభస్తథా॥ 2-69-27(14013)
పాదపాద్రాష్ట్రివిభ్రంశః కుంజరాద్రాజవిభ్రమః।
గోబ్రాహ్మణవినాశః స్యాద్వృవభస్యేతి నిర్దిశేత్॥ 2-69-28(14014)
ఛత్రం నరపతేర్యత్ర నిపతేత్పృథివీతలే।
సరాష్ట్రో నృపతీ రాజన్క్షిప్రమేవ వినశ్యతి॥ 2-69-29(14015)
దేవాగారేషు వా యత్ర రాజ్ఞో వా యత్ర వేశ్మని।
వికృతం యది దృశ్యేత నాగావాసేషు వా పునః॥ 2-69-30(14016)
తస్య దేశస్య పీడా స్యాద్రాజ్ఞో జనపదస్య వా।
అనావృష్టిభయం ఘోరమతిదుర్భిక్షమాదిశేత్॥ 2-69-31(14017)
అర్చాయా బాహుభంగేన గృహస్థానాం భయం భవేత్।
భగ్నే ప్రహరణే విద్యాత్సేనాపతివినాశనం॥ 2-69-32(14018)
ఆగంతుకా తు ప్రతిమా స్థానం యత్ర న విందతి।
జభ్యంతరేణ షణ్మాసాద్రాజా త్యజతి తత్పురం॥ 2-69-33(14019)
ప్రదీర్యతే మహీ యత్ర వినదత్యపి పాత్యతే।
ంరియతే తత్ర రాజా చ తత్ర రాష్ట్రం వినశ్యతి॥ 2-69-34(14020)
ఏణీపదాన్వా సర్పాన్వా డుండుభానథ దీప్యకాన్।
మండూకో గ్రసతే యత్ర తత్ర రాజా వినశ్యతి॥ 2-69-35(14021)
అభిన్నం వాప్యపక్వం వా యత్రాన్నముపచీయతే।
జీర్యంతే వా ంరియంతే వా తదన్నం నోపభుంజతే॥ 2-69-36(14022)
ఉదపానే చ యత్రాపో వివర్ధంతే యుధిష్ఠిర।
స్థావరేషు ప్రవర్తంతే నిర్గచ్ఛేన్న పునస్తతః॥ 2-69-37(14023)
అపాదం వా త్రిపాదం వా ద్విశీర్షం వా చతుర్భుజం।
స్త్రియో యత్ర ప్రసూయంతే బ్రూయాత్తత్ర పరాభవం॥ 2-69-38(14024)
అజైడకాః స్త్రియో గావో యే చాన్యే చ వియోనయః।
వికృతాని ప్రజాయంతే తత్ర తత్ర పరాభవః॥ 2-69-39(14025)
నదీ యత్ర ప్రతిస్రోతా ఆవహేత్కలుషోదకం।
దిశశ్చ న ప్రకాశంతే తత్పరాభవలక్షణం॥ 2-69-40(14026)
ఏతాని చ నిమిత్తాని యాని చాన్యాని భారత।
కేశవాదేవ జాయంతే భౌమాని చ ఖగాని చ॥ 2-69-41(14027)
చంద్రాదిత్యౌ గ్రహాశ్చైవ నక్షత్రాణి చ భారత।
వాయురగ్నిస్తథా చాపః పృథివీ చ జనార్దనాత్॥ 2-69-42(14028)
యస్య దేశస్య హానిం వా వృద్ధిం వా కర్తుమిచ్ఛతి।
తస్మిందేశే నిమిత్తాని తాని తాని కరోత్యయం॥ 2-69-43(14029)
సోసౌ చేదిపతేస్తాత వినాశం సముపస్థితం।
నివేదయతి గోవిందః స్వైరుపాయైర్న సంశయః॥ 2-69-44(14030)
ఇయం ప్రచలితా భూమిరశివా వాంతి మారుతాః।
రాహుశ్చాప్యపతత్సోమమపర్వణి విశాంపతే॥ 2-69-45(14031)
సనిర్ఘాతాః పతంత్యుల్కాస్తమః సంజాయతే భృశం।
చేదిరాజవినాశాయ హరిరేష విజృంభతే॥ 2-69-46(14032)
వైశంపాయన ఉవాచ॥ 2-69-47x(1501)
ఏవముక్త్వా తు దేవర్షిర్నారదో విరరామ హ।
తాభ్యాం పురుషసింహాభ్యాం తస్మిన్యుద్ధ ఉపస్థితే। 2-69-47(14033)
దదృశుర్భూమిపాలాస్తే ఘోరానౌత్పాతికాన్బహూన్॥
తత్ర వై దృశ్యమానానాం దిక్షు సర్వాసు భారత। 2-69-48(14034)
అశ్రూయంత తదా రాజంఛివానామశివా రవాః॥
రరాస చ మహీ కృత్స్నా సవృక్షవనపర్వతా। 2-69-49(14035)
అపర్వణి చ మధ్యాహ్నే మూర్యం స్వర్భానురగ్రసత్॥
ధ్వజాగ్రే చేదిరాజస్య సర్వరత్నపరిష్కృతే। 2-69-50(14036)
అపతత్ఖాచ్చ్యుతో గృధ్రస్తీక్ష్ణతుండః పరంతప॥
ఆరణ్యైః సహసా హృష్టా గ్రాంయాశ్చ మృగపక్షిణః। 2-69-51(14037)
చుక్రుశుర్భైరవం తత్ర తస్మిన్యుద్ధ ఉపస్థితే॥
ఏవమాదిని ఘోరాణి భౌమాని చ స్వగాని చ। 2-69-52(14038)
ఔత్పాతికాన్యదృశ్యంత సంక్రుద్ధే శార్ంగధన్వని॥ ॥ 2-69-53(14039)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే సభాపర్వణి శిశుపాలవధపర్వణి ఏకోనసప్తతితమోఽధ్యాయః॥ 69 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.